Уйтгартай байна

Уйтгартай байна. Юунаас ч юм гэнэтхэн л уйдчихлаа. Мэдэхгүй юм даа. Юуны төлөөнөө яах гэж яваад байгаагаа ч хаяа хаяа ойлгохоо больчих юм. Нэг л амьдраад л үхэх юм чинь ингэж үхэн хатан явах хэрэг байна уу гэж өөрөөсөө асуух юм. Юуны төлөөнөө яах гэж энд ирсэн юм бол? Сурах гэж. Тэгвэл яах гэж сурч байгаа юм? Сурснаа хэрэгжүүлж юм хийх гэж, бас сайхан амьдрах гэж хариулвал... Юу хийх гэж? бас Сайхан амьдрал гэж юуг хэлэх вэ? Хийх юмны тухайд бол ч толгойд одоо хийсвэр л ойлголт байна. Бас сайхан амьдрана гэсэн мөрөөдлөөс өөр юм алга. Үнэндээ энэ асуултанд хариулт өгч чадахгүй юм байнаа.

Заримдаа өөрөөсөө ингэж асуудаг юм. Тэгэхээр хариулт өгөх гэхээр л гацчихдаг. Үнэндээ амьдралд үржих гэдгээс өөр утга учир байгаа юм гэж үү? Орчин үед бол үржээд байх ч хэрэгцээ алга. Тэртэй тэргүй надтай надгүй хүн төрөлхтөн энэ зорилгоо бүр хэтэрхий сайн биелүүлээд байхад би нэрмээс болоод яахав дээ. Зарим хүн хийж бүтээх гэж хариулж болох л юм. Гэтэл үнэндээ бидний ихэнхийн маань амьдрал шоргоолжны амьдралаас ялгаагүй л байдаг биз дээ. Шоргоолжнууд бүр өрөвдөлтэй. Ажиллаад л байна. Ажиллаад л байна. Яах гэж гэхээр л хатан шоргоолжоо, түүний үр хүүхдүүдтэй нь тэжээх гэж гэсэн хариулт... Үнэндээ энэ нь л тэдний ухамсарт суусан програмчлал. Бурхан анх шоргоолжны генийг бичихдээ л тэгээд биччихсэн бололтой.

Нээрээ бурхан гэснээс бурхны програмчлалын зарим нэг алдааг нь энд дурьдмаар санагдчихлаа. Бурхан анх бүхий л амьтан, ургамал, амьд организмуудыг бүтээхдээ ялимгүй алдаа гаргажээ. 6-хан хоногийн дотор бүтээх гэж яарахдаа зарим нэг зүйлийг хялбарчлаад, үнэндээ залхуураад кодыг нь бичилгүй орхичихжээ. Тэр нь юу вэ гэвэл:

бурхан энэ дэлхийг бүтээхдээ бүх зүйл хэмжээ хязгаартай байхаар бүтээжээ. Тэгээд дараа нь амьд бүх организмыг бүтээхдээ хэмжээ хязгааргүй өсөх эрмэлзэлтэй байхаар кодлочихож. Хэрвээ хэрэглэгдэх нөөц нь дуусвал, эсвэл хомсдвол яах вэ гэдэг дээр даанч нэг анхаарал тавиагүй юм байнаа. Тэгээд л дутуу хийсэн бүтээгдэхүүнээ яавал яаг гээд орхиод бүтэн сайн өдөр амарчихсан байгаам даа. Гэтэл аз болоход бүх юм амжилттай явагджээ. Учир нь бүх л амьд организмууд нь аливаа нэг нөөцийг эзэмшихийн төлөөнөө үхэн хатан явахдаа бие биенээ устгаж, бие биенээ хэт олшрохоос сэргийлж ирж. Түүхэн туршид зарим нэг организмууд дийлэн гарч, байлдааны талбарыг түр зуур эзэгнэвч дараагийн баатар гарч ирээд л урьдах баатрын түүхийг ул болгож байваа. Гэтэл 18-р зуунаас эхлэн ертөнцийн түүхэнд гарч байгаагүй нэгэн баатар тодров. Тэр нь хүн. Эртний мөстлөгийн үед байхдаа сул дорой, хурд, хүч, хараа, сонсгол, үнэрлэх гээд бүх л чадвараараа муу нэгэн зүйл амьтан, ёстой л боривчоороо бор эсгий цувуулсан, ханзархай дээл, хагархай гуталтай нусгай бор хүү гэнэт л дайны од, баатар болж хувирах нь тэр. Тэгээд ч зогссонгүй ээ. Хамаг амьтныг эзэрхийлэн дээрэлхэж, харсан болгоноо цөлмөж, хавьтсан болгоноо түйвээдэг болов гэнэ. Хэтэрхий зэрлэг шүү. За тэгээд гай болж бурхан анхнаасаа үржээд бай, аль болохоор аваад бай, зөвхөн өөрийгөө л бодож бай гэдэг код биччихсэн юм болохоор яахав дээ. Тэр л хуулийг л дагаад амьдраад байх нь тэр. Гэтэл...

Биш юмаа. За ингээд нөгөө гайхал чинь гэнэт тархи гэж юм байдаг гэдгээ санаад бодож эхлэх нь тэр. Энэ бурхан гуайн зааж өгсөн замаар яваад байвал буцахдаа шороо тээж болох юм байнаа гэдгээ ойлгоод л эсвэл ойлгох гэж ядаад л байх нь тэр. Тэгээд л өөрсдийнхөө мөн чанарыг өөрчлөх гэж үзэж тарах нь тэр дээ. За уучлаарай яг ч бурхан гуайн зааж өгсөн зам биш л дээ. Уул нь бурхан анхнаасаа ийм юм болно гэж төлөвлөөгүй л байсан хэрэг. Гай болж л хүн гэдэг гайхал ийм асуудал үүсгэчихлээ. Гэхдээ үүнд бурхан хоёр зүйлд буруутай. Нэгд хэтэрхий амарчилж бүх амьд организмын кодыг нь нэг л янзаар бичсэн хэрэг. Хүнд зориулж ондоо код бичих хэрэгтэй байсан. Үгүй ядаж л кондитион үүсгэж тэгвэл тэгнэ гэж бичих хэрэгтэй байсан. Хоёрт эсвэл хүнд оюун ухаан заяах хэрэггүй л байсан байхгүй юу даа. Тэгсэн бол өдийд би юу болоо гэж ингэж өөрийгөө зовоож цөлж, гуниглаж, бас үүндээ бурхныг буруутгаж (их л далдуур шүү) худлаа л юм сурч байгаа нь энэ гэж хэнхэглэж суух вэ дээ. Тэрний оронд юм олдвол идчихээд, олдохгүй бол дулаахан ноохойдоо олдох болтугай гэж бодоод л олдож байна гэж зүүдлээд л жилдээ нэг үржиж байгаа нь энэ гэж баахан тэнэж тэнэж явж байгаад л чад хийнэ ш дээ. Нэгэн бодлын хэтэрхий жаргалтай амьдралаа гэж...

Худлаа худлаа. Би өөрийнхөө амьдралд хайртай. Хэтэрхий хайртай. Би өөртөө хайртай. Бурхан намайг өөртөө хайртай бай гэж сургасан. Тэгээд л тэр. Бас бус шалтгаан бий. Гэхдээ тэд нарыг би нэг их тоодоггүй л дээ. Жишээ нь манай аав ээж хоёрын амьдралын утга нь бараг л би юмуу даа, тэгэхээр чинь би үхээд өгвөл тэр хоёрын амьдрал утгагүй талаар үрэгдэх гээд байна ш дээ. Тэгэхээр тэгж хоёр хүний хөдөлмөрийг үрэн таран хийгээд яахав дээ тээ, ядахад л нилээн олон жилийн хөдөлмөр шүү. Энэ ч яахав гол шалтгаан биш. Гэхдээ би өөртөө хайргүй байсан үе байсан. Амьдралаас мөрөөдлөө хайгаад олохгүй үедээ, бас яах гэж амьдарч байгаа юм бол гэж асуух үедээ хариултыг нь олохгүй байх үедээ би өөртөө хайргүй болдог байсан. Хамгийн анх тиймээ дөнгөж сургуульд орсныхоо дараахан өөртөө хайргүй болж билээ. Яах гэж амьдраад байгаа юм бол гэж тэгэхэд л анх асуусан цагаас хойш арван хэдэн жил өнгөрчихсөн байна шүү. Тэгсэн хирнээ л хариултыг нь олоогүй л явна. Олох байх гэж найдсандаа бас бурхан намайг өөртөө хайртай бай гэж сургасан болохоор л амьдраад л яваад байна. Хүн төрөлхтөний мэргэн цэцэн ухаан найдах, хүлээх гэдэг хоёрхон үгэнд багтсан байдаг юм гэнэ лээ (Монте Кристо гүн, Александр Дюма). Ямартаа ч энэ үг үнэн гэдгийг би өөрийнхөө амьдралаар л баталж байх шиг байна. Найдаад л хүлээгээд л байна даа. Би заримдаа бурхан минь надад найдвар хайрла гэж гуйдаг. Надад өөр юу ч хэрэггүй ээ. Найдвар байхад амьдарч болно гэдгийг ойлгосон болохоор л өөр юу ч гуйдаггүй.

За за энэ тэнэг ажлаа эртхэн дуусгаад унтахгүй бол солиорох нь...